Autoimmun hepatitlər digər qaraciyər xəstəlikləri kimi səssiz inkişaf edən və hüceyrələrin bir-birini qəbul etməməsi nəticəsində yaranan problemlərdir. Bu xəstəliyin müxtəlif növləri mövcuddur və vaxtında aşkar edilərək müalicə olunması vacibdir. Xəstəliyin gedişatı və xüsusiyyətləri pasiyentin vəziyyətinə görə dəyişə bilər.
Autoimmun hepatitlər özlərini necə biruzə verir?
Autoimmun hepatitlər bütün qaraciyər xəstəlikləri kimi səssiz inkişaf edir və ilk əlamətlər üzə çıxana qədər xəstə müalicə olunarsa, müalicənin effektivliyi daha yüksək olur. Xəstəliyin əlamətləri və gedişatı ilə bağlı aşağıdakı məqamlar qeyd olunur:
- Bütün qaraciyər xəstəlikləri kimi səssiz inkişaf edir.
- İlk əlamətlər üzə çıxana qədər xəstə müalicə olunarsa, müalicənin effektivliyi daha yüksək olur.
- Əgər xəstəliyi müalicə etməsək, 5 ildən sonra mortalitə, yəni ölüm faizi yüksələ bilər.
- Müalicə olunmadıqda, bu, sirroza gedən bir xəstəlikdir.
Autoimmun hepatit nə deməkdir?
Autoimmun hepatit yanaşı olan hüceyrələrin bir-birilə yola getməməsi, yəni bir-birini qəbul etməməsi deməkdir. Pasientlər autoimmun dedikdə çaşırlar və bunun necə bir xəstəlik olduğunu soruşurlar. Biz həkimlərin vəzifəsi isə, dırnaqarası desək, həmin hüceyrələr arasındakı dostluq və yoldaşlıq münasibətini bərpa etməkdir. Bu xəstəlikləri biz qalxanabənzər vəzidə, böyrəklərimizdə, eyni zamanda qaraciyərimizdə də görmüş oluruq.
Autoimmun hepatitlərin növləri hansılardır?
Autoimmun hepatitlər üç tipdə olur: birinci tip, ikinci tip və üçüncü tip. Onların bəzi xüsusiyyətləri fərqlidir və hər tipin özünəməxsus xüsusiyyətləri mövcuddur. Xəstəliyin növləri üzrə əsas xüsusiyyətlər aşağıdakılardır:
- Birinci tip autoimmun hepatitlər.
- İkinci tip autoimmun hepatitlər.
- Üçüncü tip autoimmun hepatitlər.
Birinci tip autoimmun hepatit kimlərdə rast gəlinir?
Birinci tip autoimmun xəstələrin 80%-i qadınlar arasında baş verir. Burada yaş fərqinin mənası yoxdur, çünki bəzən 40 yaşdan yuxarı, bəzən 35 yaşında, bəzən isə 17 yaşında, yəni daha cavan yaşlarda buna rast gələ bilirik. Əlbəttə ki, 70 yaşdan yuxarı autoimmun hepatit axtarmağın heç bir mənası yoxdur. Xəstəliyin bu növü ilə bağlı xüsusiyyətlər bunlardır:
- Xəstələrin 80%-i qadınlar arasında baş verir.
- Yaş fərqinin mənası yoxdur.
- Bəzən 40 yaşdan yuxarı, 35 yaşında və ya 17 yaşında rast gəlinir.
- 70 yaşdan yuxarı autoimmun hepatit axtarmağın mənası yoxdur.
Üçüncü tip autoimmun hepatitin xüsusiyyəti nədən ibarətdir?
Üçüncü tip zamanı qaraciyərlə yanaşı, böyrəklərin də funksiyasının pozulmasını görmüş oluruq. Bu tip autoimmun hepatitin əsas fərqləndirici xüsusiyyəti digər orqanların fəaliyyətinə təsir etməsidir. Xüsusiyyət aşağıdakı kimidir:
- Qaraciyərlə yanaşı böyrəklərin də funksiyasının pozulması müşahidə olunur.